वायवीय तितलीकपाटस्य कार्यसिद्धान्तः तथा अनुरक्षणं त्रुटिनिवारणं च विधिः

वायवीय भृङ्गकपाटःवायवीयसञ्चालकेन, भृङ्गकपाटेन च निर्मितम् अस्ति । वायवीय भृङ्गकपाटः वृत्तीयभृङ्गप्लेटस्य उपयोगं करोति यत् कपाटस्य काण्डेन सह उद्घाटनार्थं निमीलनाय च परिभ्रमति, येन सक्रियीकरणक्रियायाः साक्षात्कारः भवति वायवीयकपाटस्य मुख्यतया उपयोगः शट-ऑफ-कपाटरूपेण भवति, तथा च समायोजनस्य अथवा खण्डकपाटस्य समायोजनस्य च कार्यं भवितुं अपि डिजाइनं कर्तुं शक्यते वर्तमान समये भृङ्गकपाटस्य उपयोगः न्यूनदाबे बृहत् च भवति मध्यम-बोर-पाइपेषु अधिकाधिकं उपयुज्यते ।

के कार्यसिद्धान्तवायवीय तितली कपाट

भृङ्गकपाटस्य भृङ्गफलकं पाइपलाइनस्य व्यासदिशि स्थापितं भवति । भृङ्गकपाटशरीरस्य बेलनाकारमार्गे चक्राकारं भृङ्गफलकं अक्षं परितः परिभ्रमति, परिभ्रमणकोणः च ० मध्ये भवति°-90°. यदा परिभ्रमणं ९० यावत् भवति°, कपाटः पूर्णतया मुक्तावस्थायां भवति । भृङ्गकपाटस्य संरचना सरलं, आकारेण लघु, भारं लघु च भवति, कतिपयैः भागैः एव भवति । अपि च केवलं ९० परिभ्रमणेन शीघ्रं उद्घाटयितुं पिधातुं च शक्यते°, तथा च क्रिया सरलम् अस्ति। तत्सह, कपाटस्य द्रवनियन्त्रणलक्षणं उत्तमं भवति । यदा भृङ्गकपाटः पूर्णतया मुक्तस्थाने भवति तदा भृङ्गपट्टिकायाः ​​स्थूलता एव एकमात्रं प्रतिरोधं भवति यदा माध्यमं कपाटशरीरेण प्रवहति, अतः कपाटेन उत्पद्यमानः दाबपातः अत्यल्पः भवति, अतः तस्य प्रवाहनियन्त्रणलक्षणं उत्तमं भवति भृङ्गकपाटस्य द्वौ सीलिंगप्रकारौ भवतः - लोचदारमुद्रा, धातुमुद्रा च । लोचदारसीलिंगकपाटानां कृते सीलिंगवलयः कपाटशरीरे निहितं वा भृङ्गप्लेटस्य परिधिभागे संलग्नं वा कर्तुं शक्यते ।

वायवीय तितली कपाटअनुरक्षणं तथा त्रुटिनिवारणं च

1. सिलिण्डरनिरीक्षणं अनुरक्षणयोजना च

प्रायः सिलिण्डरस्य पृष्ठभागस्य शोधनस्य, सिलिण्डरस्य शाफ्टस्य सर्क्लिप् इत्यस्य तैलीकरणं च उत्तमं कार्यं कुर्वन्तु । सिलिण्डरस्य अन्त्यकवरं नियमितरूपेण प्रत्येकं ६ मासेषु उद्घाट्य सिलिण्डरे विविधाः आर्द्रता च सन्ति वा, स्नेहस्य स्थितिः च अस्ति वा इति पश्यन्तु । यदि स्नेहनस्नेहस्य अभावः अस्ति अथवा शुष्कः अस्ति तर्हि स्नेहनस्नेहं योजयितुं पूर्वं व्यापकं परिपालनाय, स्वच्छतायै च सिलिण्डरस्य विच्छेदनं आवश्यकम्

2. कपाटशरीरनिरीक्षणम्

प्रत्येकं ६ मासेषु कपाटशरीरस्य स्वरूपं उत्तमम् अस्ति वा, माउण्टिङ्ग् फ्लैन्ज् इत्यत्र लीकेजः अस्ति वा, यदि सुविधाजनकं भवति तर्हि कपाटशरीरस्य सीलः उत्तमः अस्ति वा, धारणं नास्ति वा, कपाटस्य प्लेट् लचीला अस्ति वा, कपाटे किमपि विदेशीयं पदार्थं अटत् वा इति पश्यन्तु

सिलिण्डरखण्डविच्छेदनस्य संयोजनस्य च पद्धतयः सावधानताश्च : १.

प्रथमं सिलिण्डरं कपाटशरीरात् निष्कासयन्तु, प्रथमं सिलिण्डरस्य द्वयोः अन्तयोः आवरणं निष्कासयन्तु, पिस्टनं निष्कासयन्ते सति पिस्टन-रैकस्य दिशि ध्यानं ददतु, ततः बाह्यबलेन सिलिण्डर-शाफ्टं घण्टा-दिशायां परिभ्रमन्तु येन पिस्टनं बाह्यतमं पार्श्वे धावति, ततः कपाटं बन्दं कुर्वन्तु छिद्रं मन्दं वायुप्रवाहं भवति तथा च पिस्टनं वायुना दबावेन मन्दं बहिः धक्कायति, परन्तु एषा पद्धतिः अवश्यमेव ध्यानं दातव्यम् धीरेण वायुप्रवाहं कुर्वन्तु, अन्यथा पिस्टनः सहसा निर्गच्छति, यत् किञ्चित् खतरनाकम् अस्ति! ततः सिलिण्डरदण्डे स्थितं सर्क्लिप् निष्कास्य सिलिण्डरदण्डं परतः उद्घाटयितुं शक्यते । तत् बहिः निष्कासयतु। ततः प्रत्येकं भागं स्वच्छं कृत्वा स्नेहं योजयितुं शक्नुवन्ति। येषु भागेषु स्नेहः करणीयः ते सन्ति : सिलिण्डरस्य अन्तः भित्तिः पिस्टनसीलवलयः च, रैकः पृष्ठवलयः च, तथैव गियरशाफ्टः, सीलवलयः च स्नेहं स्नेहयित्वा विच्छेदनक्रमेण भागानां विपरीतक्रमेण च स्थापनीयम् । तदनन्तरं विच्छेदक्रमानुसारं भागानां विपर्ययक्रमेण च स्थापनीयम् । गियरस्य रैकस्य च स्थितिं प्रति ध्यानं दत्त्वा, कपाटस्य उद्घाटने पिस्टनः तस्मिन् स्थाने संकुचति इति सुनिश्चितं कुर्वन्तु । गियरशाफ्टस्य उपरितनभागे स्थितः खन्धः अन्तःस्थस्थाने सिलिण्डरखण्डस्य समानान्तरः भवति, कपाटस्य निमीलनस्य समये पिस्टनस्य बाह्यतमस्थाने प्रसारितस्य समये गियरशाफ्टस्य उपरिभागे स्थितः खन्धः सिलिण्डरखण्डस्य लम्बः भवति

सिलिण्डरस्य तथा वाल्वस्य शरीरस्य स्थापना तथा त्रुटिनिवारणस्य पद्धतयः सावधानताश्च : १.

प्रथमं बाह्यबलेन कपाटं निमीलितावस्थायां स्थापयन्तु अर्थात् कपाटशाफ्टं घड़ीयानदिशि यावत् कपाटप्लेटः कपाटपीठस्य सीलिंगसंपर्कं न करोति तावत् यावत् परिवर्तयन्तु, तत्सहकालं सिलिण्डरं निमीलितावस्थायां स्थापयन्तु (अर्थात् सिलिण्डरशाफ्टस्य उपरि लघुकपाटं खांचे सिलिण्डरशरीरस्य लम्बः भवति (कपाटस्य कृते यत् कपाटं पिधातुं घड़ीयानदिशायां परिभ्रमति), ततः सिलिण्डरं स्थापयन्तु वाल्व (स्थापनदिशा कपाटशरीरस्य समानान्तरा वा लम्बवत् वा भवितुम् अर्हति), ततः पेचकच्छिद्राणि संरेखितानि सन्ति वा इति पश्यन्तु, यदि किञ्चित् विचलनं भवति तर्हि केवलं सिलिण्डरखण्डं किञ्चित् परिवर्तयन्तु, ततः पेचकान् कसयन्तु, ततः वायवीय तितली वाल्वनिवारणं प्रथमं जाँचयन्तु यत् कपाटस्य सहायकसामग्रीः पूर्णतया स्थापिताः सन्ति वा, सोलेनोइड् वाल्वः तथा मफलरः इत्यादयः। दोषनिवारणं न कुर्वन्तु, सामान्यः आपूर्तिवायुदाबः 0.6MPA भवति±0.05MPA, संचालनात् पूर्वं सुनिश्चितं कुर्वन्तु यत् वाल्वशरीरे वाल्वप्लेट् मध्ये कोऽपि मलबा अटत् नास्ति प्रथमे कमीशनिंग् तथा संचालने सोलेनोइड् वाल्वस्य मैनुअल् ऑपरेशन बटनस्य उपयोगं कुर्वन्तु (सोलेनोइड् वाल्व कुण्डलः मैनुअल् संचालनस्य समये निष्क्रियः भवति, तथा च मैनुअल् संचालनं वैधः भवति; यदा विद्युत् नियन्त्रणसञ्चालनं क्रियते तदा मैनुअल् मोड़ः 0 इति सेट् भवति तथा च कुण्डलः पावर ऑफ भवति, तथा च मैनुअल् संचालनं वैधं भवति; 0 स्थितिः 1 इत्येतत् बन्दं कर्तुं भवति कपाटः, १ कपाटं उद्घाटयितुं भवति, अर्थात् शक्तिः चालू भवति चेत् कपाटः उद्घाट्यते, शक्तिः निष्क्रियः भवति चेत् कपाटः बन्दः भवति ।

यदि ज्ञायते यत् वायवीय-तन्तु-कपाट-निर्माता कपाट-उद्घाटनस्य आरम्भिक-स्थाने आर्मशन-सञ्चालन-काले अतीव मन्दः भवति, परन्तु सः गमनमात्रेण अतीव द्रुतगतिः भवति द्रुतम्, अस्मिन् सन्दर्भे, कपाटः अतीव कठिनतया निमीलितः भवति, केवलं सिलिण्डरस्य आघातं किञ्चित् समायोजयन्तु (सिलिण्डरस्य उभयान्तेषु आघातसमायोजनपेचकान् किञ्चित् एकस्मिन् समये समायोजयन्तु, समायोजनकाले, कपाटं मुक्तस्थाने स्थापयितव्यम्, ततः वायुस्रोतः निष्क्रियः भवेत् तत् निष्क्रियं कुर्वन्तु ततः समायोजयन्तु), समायोजयन्तु यावत् कपाटः लीकं विना स्थाने उद्घाटयितुं बन्दं कर्तुं च सुलभं न भवति। यदि मफलरः समायोज्यः भवति तर्हि कपाटस्य स्विचिंग् वेगः समायोजितुं शक्यते । कपाटस्विचिंग् वेगस्य समुचितं उद्घाटनं यावत् मफलरं समायोजयितुं आवश्यकम् अस्ति । यदि समायोजनं अतिलघुं भवति तर्हि कपाटः कार्यं न कर्तुं शक्नोति ।