भृङ्गकपाटाःविविधद्रववायुप्रवाहस्य नियन्त्रणे महत्त्वपूर्णां भूमिकां निर्वहन्ति । विभिन्नप्रकारस्य भृङ्गकपाटस्य मध्ये लुग् भृङ्गकपाटः, वेफरः चभृङ्गकपाटाःबहुप्रयुक्तौ विकल्पौ स्तः। उभयप्रकारस्य कपाटस्य अद्वितीयकार्यं भवति, विशिष्टप्रयोगाय उपयुक्तं च भवति ।TWSअस्मिन् लेखे तेषां समानतां भेदं च अन्वेषयिष्यति, समुचितं कपाटं चयनं कुर्वन् भवन्तं सूचितनिर्णयं कर्तुं साहाय्यं कर्तुं आशां कुर्वन्।
I. तयोः साम्यम् ।
1. कार्यं कुर्वन्Principle इति ।
वेफरप्रकारस्य तितलीकपाटः, लग् प्रकारस्य तितलीकपाटः च द्वौ अपि कपाटचक्रं परिभ्रमयित्वा माध्यमस्य प्रवाहस्य गतिं नियन्त्रयन्ति । कपाटचक्रस्य परिभ्रमणकोणः केवलं ० तः ९० डिग्रीपर्यन्तं भवितुम् अर्हति, अर्थात्, कपाटः ९० डिग्रीपर्यन्तं पूर्णतया उद्घाटितः भवति, ० डिग्रीपर्यन्तं पूर्णतया निमीलितः भवति एषः भृङ्गकपाटानां कार्यसिद्धान्तः अस्ति ।
2. समानम्सम्मुखम्
वेफर बटरफ्लाई कपाटः, लग् बटरफ्लाई कपाटः च पतले प्रकारे परिकल्पिताः सन्ति, ये न्यूनं स्थानं गृह्णन्ति, सीमितस्थानयुक्ते पाइपलाइनप्रणाल्यां स्थापनार्थं उपयुक्ताः च सन्ति
3. मानकीकृत डिजाइनः : १.
उभयम् अपि अन्तर्राष्ट्रीय-औद्योगिक-मानकानां अनुपालनं करोति, मानक-फ्लैन्ज-सहितं सम्बद्धं कर्तुं सुलभं भवति, विद्यमान-प्रणालीषु च सुलभतया प्रतिस्थापयितुं शक्यते ।
| प्रकल्प | स्तरीय |
| प्रक्रिया डिजाइन | एन५९३ | एपिआइ६०९ |
| सम्मुखम् | एन५५८ | ISO5752 | एपिआइ६०८ | बीएस५१५५-४ |
| शीर्ष निकला हुआ किनारा | ISO5211 |
| निकला हुआ किनारा ड्रिलिंग | PN6 | PN10 | PN16 | ASME B16.5 CL150 | जिस् १०K |
| दबाव रेटिंग् | PN6 | PN10 | PN16 | PN25 | सीएल१५० | जिस् १०K |
| सीलिंग परीक्षण | ISO5208 | एपिआइ५९८ | एन१२२६६-१ |
II.किम्'s भेदः?
वेफरप्रकारस्य तितलीकपाटः, लग् प्रकारस्य तितलीकपाटः च द्वौ अपि तितलीकपाटस्य संयोजनरूपं निर्दिशन्ति, यस्य संरचनात्मकदीर्घता समाना च समानप्रयोजनानि च सन्ति, परन्तु डिजाइन, स्थापना, अनुप्रयोगः, व्ययः, अन्येषु पक्षेषु च महत्त्वपूर्णाः अन्तराः सन्ति
१.प्ररचनDifferences इति
लग् बटरफ्लाई कपाटः : कपाटशरीरस्य द्वयोः अन्तयोः डिजाइनं सूत्रयुक्तैः लग्भिः भवति, ये कपाटस्य निश्चयार्थं अधिकं अनुकूलाः भवन्ति ।
वेफर बटरफ्लाई कपाटः - तद्विपरीतम् अस्य किमपि सूत्रयुक्तं निवेशनं नास्ति, अपितु द्वयोः फ्लेन्जयोः मध्ये क्लैम्प् भवति, तस्य निश्चयार्थं पाइपलाइन फ्लैन्जस्य कपाटशरीरस्य च माध्यमेन बोल्ट् गच्छन्ति अर्थात् पाइपलाइन-फ्लैन्ज-निपीडयन्तः बोल्ट्-निपीडनेन अस्य परिकल्पना भवति ।
२.स्थापनाProcess इति ।
लग् बटरफ्लाई वाल्वः पाइपलाइनानां कृते उपयुक्ताः सन्ति येषां नियमितरूपेण परिपालनस्य अथवा नित्यं विच्छेदनस्य आवश्यकता भवति । थ्रेडेड् इन्सर्ट्स् सम्पूर्णस्य पाइपलाइन् प्रणाल्याः क्षतिं विना स्थापनं विच्छेदनं च सुलभं भवति । निर्गतं भृङ्गकपाटं पाइपलाइनस्य अन्ते स्थापयित्वा अन्तकपाटरूपेण उपयोक्तुं शक्यते ।
- सुनिश्चितं कुर्वन्तु यत् कपाटशरीरे दबावः न भवेत् इति कृते लग्ग्स् फ्लैन्ज बोल्ट् इत्यनेन सह सम्यक् संरेखिताः सन्ति।
- विशेषतः मध्यमदाबप्रणालीषु लीकेजं निवारयितुं आवश्यकतायां समुचितगस्केटसामग्रीणां उपयोगं कुर्वन्तु।
- कपाटस्य अन्तः एकरूपं दबावं स्थापयितुं बोल्ट् समानरूपेण कठिनं कुर्वन्तु।
यत्र स्थानं सीमितं भवति तत्र पाइपलाइनस्य द्वयोः अन्तयोः संयोजनाय वेफर भृङ्गकपाटाः अधिकं उपयुक्ताः भवन्ति, परन्तु तेषां उपयोगः अन्तकपाटरूपेण कर्तुं न शक्यते यतः ते विच्छिन्नाः भवितुम् अर्हन्ति
- सीलिंग सुनिश्चित्य फ्लैन्ज संगततां (उदाहरणार्थं ANSI, DIN) सत्यापयन्तु।
- यन्त्रशरीरस्य विकृतिं निवारयितुं फ्लैन्जबोल्ट् इत्यस्य अत्यधिकं कसनं परिहरन्तु।
- शिथिलतां न भवेत् इति न्यूनतमपाइपलाइनकम्पनेन सह प्रणाल्यां स्थापितम्।
3. सीलिंग तन्त्रम्।
लग बटरफ्लाई वाल्वः थ्रेडेड् कनेक्शन् तथा सुरक्षा बोल्ट् इत्येतयोः कारणेन कठिनतरं सीलं प्रदाति, यत् लीक मुक्तसञ्चालनं सुनिश्चितं करोति तथा च द्रवस्य पश्चात्प्रवाहं निवारयति
तद्विपरीतम्, वेफरप्रकारस्य भृङ्गकपाटः विश्वसनीयं सीलिंगं प्राप्तुं द्वयोः फ्लेन्जयोः मध्ये संपीडनस्य उपरि अवलम्बते, अतः तस्य स्थापनं पाइपलाइनेन सह पूर्णतया संरेखितं करणीयम् यत् विसंगतिः, लीकेजः च न भवति
4. डी.एन&पी.एन
- तितली-कपाटेषु वेफरः प्रायः DN600 इत्यस्मात् लघुः भवति, तथा च बृहत्तरव्यासानां कृते एक-फ्लैन्ज-तितली-कपाटानां उपयोगः कर्तुं शक्यते । ते सामान्यतया तादृशेषु परिस्थितिषु उपयुक्ताः भवन्ति यत्र दबावः ≤ PN16 भवति ।
-लग् बटरफ्लाई वाल्वस्य व्यासः अधिकः भवति तथा च उच्चतरदाबस्तरं सम्भालितुं शक्नोति, PN25 पर्यन्तं, यतः लग बटरफ्लाई वाल्वस्य स्थापना अधिकं सुरक्षिता भवति।
5. गost
लग् बटरफ्लाई कपाट्स् तथा वेफर बटरफ्लाई कपाट्स् इत्येतयोः व्यय-प्रभावशीलतायाः भिन्नता भवति ।
वेफर-तितली-कपाटाः प्रायः अधिकं किफायती भवन्ति यतोहि तेषु सरलतरं डिजाइनं भवति, सरलतरं प्रसंस्करणं भवति, न्यूनसामग्रीणां आवश्यकता च भवति ।
लुग् बटरफ्लाई कपाटस्य कृते सूत्रीकरणस्य आवश्यकता भवति, अतः यन्त्रप्रक्रिया तुल्यकालिकरूपेण जटिला भवति ।
III. गonclusion इति
द्रवप्रवाहस्य नियन्त्रणार्थं लग् बटरफ्लाई वाल्व् तथा वेफर बटरफ्लाई वाल्व इत्येतयोः उपयोगः भवति, परन्तु एतयोः मध्ये डिजाइन, स्थापना, सीलिंग, व्यास, दबावरेटिंग्, मूल्यं च महत्त्वपूर्णाः अन्तराः सन्ति चयनं कुर्वन् विशिष्टापेक्षानुसारं निर्धारयितुं शक्यते: यदि नित्यं विच्छेदनं, परिपालनं च आवश्यकं भवति तर्हि बहिः कर्णप्रकारं चयनं करणीयम् यदि स्थानं कठिनं भवति, मूल्यं च चिन्ताजनकं भवति तर्हि डिजाइनस्य उपरि वेफरः अधिकं उपयुक्तः भवति । एतेषां भेदानाम् अवगमनेन अधिकसङ्गतकपाटानां चयनं कर्तुं कुशलं विश्वसनीयं च प्रवाहनियन्त्रणं प्राप्तुं साहाय्यं कर्तुं शक्यते ।TWSन केवलं उच्चगुणवत्तायाः विश्वसनीयः भागीदारः अस्तिभृङ्गकपाटाः, परन्तु क्षेत्रेषु गहनं तान्त्रिकं सञ्चयं परिपक्वसमाधानं च अस्तिद्वारकपाटाः, चेक वाल्व, वायुविमोचनकपाटः, इत्यादीनि द्रवनियन्त्रणस्य आवश्यकता किमपि न भवतु, वयं भवन्तं व्यावसायिकं सम्पूर्णं च एक-विराम-कपाट-समर्थनं प्रदातुं शक्नुमः। यदि भवतः किमपि सहयोगस्य वा तकनीकीपरामर्शस्य वा अभिप्रायः अस्ति तर्हि कृपया कदापि अस्माभिः सह संवादं कर्तुं निःशङ्कं भवन्तु।
डाक समय : दिसम्बर-11-2025
